Bitcoin Tekrar Yükselecek mi?

Özellikle son üç yılın büyük trendi bildiğiniz gibi Bitcoin ve Kripto Paralar oldu. Muhtemelen hepimiz 2010 yılında pizza parasıyla bitcoin alıp 2015, 2016’larda zengin olanların hikayelerini dinledik. Hatta öyle ki birkaç yaz öncesine kadar Bitcoin 16 bin dolara kadar çıktı. Yani taban fiyatındayken 200-300 dolarlık bitcoin alanlar milyoner oldu diyebiliriz. Sonra ne oldu bilinmez, çünkü şu anda bitcoin 4,900 dolar civarında. Aslında ben bu kaynağı oluştururken araştırdığım kaynaklarda 3,200 olarak geçiyordu geçtiğimiz Ocak ayında. Yani Nisan 4’üne kadar Bitcoin’de tekrar bir 1.700 dolarlık yükseliş olmuş. Son bir haftadır da EkşiSözlük ve borsa sitelerinin bazılarında tekrar yükselişe geçtiğine dair söylentiler vardı.

Ama bu piyasa zaten böyle bir piyasa, tamamen “söylenti”den ibaret. Yine de yaz geliyorken, özellikle de geçtiğimiz yıldan da kalan bir çok analizde 2019 Bitcoin’in yılı olacak söylemleri vardı. 30 yıl öncesinde The Economist’in Kripto Para/Bitcoin geleceğin parası olacak, 2019’da tüm dünya kullanacak tarzı teoilerini de biliyoruz. Ben de böyle bir ortamdayken biraz Bitcoin’le ilgili çeşitli araştırmaları derleyip hem merakımı gidermek hem de Türkçe bir kaynak olması açısından paylaşmak istedim. Bu yazıda Bitcoin 2019’da Artacak mı gibi sorulara yanıt arayalım.
Bazı analizler;

Bitcoin Teknik Analizi

Alım satım hacmindeki artış ve Aralık 2018’de alım satım pozisyonlarının sayısındaki artış, 15 Aralık’ta 3200 dolar olan piyasanın tabanına dokunduğunu ve Bitcoin fiyatının en düşük noktasına ulaştığını ve yükseliş hareketinin yeniden başladığını belirtti. Ayrıca, işlem hacmi gözle görülür biçimde artmış, bu da oynaklıkta bir artışa neden olmuştur. Bu faktörlerin muhtemelen alana giren alıcı / yatırımcılarda önemli bir artışa yol açması bekleniyor. Bu da önceki araştırmalarda da söylendiği gibi bu durumda Bitcoin değerinde artışa yol açacağı belirtiliyor.

Dahası, günlük grafikte, piyasanın yukarı doğru hareket edeceğine dair klasik bir işaret olan tipik Yanlış Breakout modelini de görebiliriz.

Şüphesiz, rasyonel bir yatırımcı, varsayımlarını tamamen teknik analize dayanarak yapmamalıdır. Genel ekonomik durumu, varlığın arkasında kalan teknolojinin potansiyelini ve diğer birçok faktörü dikkate alan temel analizle birlikte kullanılmalıdır. Öyleyse bir sonraki noktalara geçelim.

Geçmişten Benzer Örnekler

Yeni, çığır açan bir teknoloji, aniden bir anda ortaya çıkıyor: mesela İnternet. Ne yazık ki, başlangıçta, tam potansiyeli sadece küçük bir “teknik inek” (nerd-geek)topluluğu için açık ve yalnızca bu insanlar tarafından bilinip destekleniyor. Çünkü bildiğiniz gibi internet ilk yıllarında bilgisayarlal haşır neşir olan kimseler tarafından kullanıldı ve ortak protokol ağlarına duyulan ilgiyle keşfedildi.

Sonra, yavaş yavaş, daha popüler hale geldi. Şirketler ve girişimciler, teknolojinin sunduğu fırsatlara dikkat etmeye başladı. Giderek daha fazla insan yatırım yapmaya başladı. Bir noktada bu teknolojiye olan ilgi kritik bir seviyeye ulaşıyor. Kitle iletişim araçları zamanla internetle haberleşmeye başlayınca herkesin ilgisini çekmeye başladı. Teknolojiyle bir şekilde ilgilenen herhangi bir şirket, yatırımcıların parasının çok büyük bir kısmını çekmeye başlar. Zaten bir şirketin adına belirli bir teknik terime sahip olmak bile, bir yatırım almak ve şirketin değerini arttırmak için yeterlidir. (Günümüzde dünya üzerinde şirketlere günlük ortalama 15 milyon yatırım yapıldığı biliniyor) Haliyle internette ilk yıllarında tüm şirketlerin(dönemin büyük ABD şirketleri başta olmak üzere) ilgisini çekip yatırım toplamasına neden oldu.

Bu şekilde belli bir noktaya kadar gitti ve sonrasında hikaye bitti gibi göründü. İnternet balonu bir anda sönmüş sayıldı. Yani burada demek istenen çıkarım şu, internetin ilk yıllarında dat-com(.com) teknolojisi (bildiğimiz internetin ilk zaman protokolleri) balon gibi patladı. İnternet ilk yayıldığı sırada tüm bu alana yatırım yapıp müşterilerinden para toplayan aracı şirketler(kendilerine bilişim-dijital şirket de dediler) bir gün büyük bir patlamaya sahne oldu. Aynı günümüzdeki Bitcoin örneği gibi. Bu balona 30 yılı aşkın süredir “Dat-com balonu” dendi dünyada. İlk zamanlarında “gelecek dijitalde, internet, bilgi toplumu, milyarlar artık burada dönecek” şeklinde haberler pompalandı.(Aynı Bitcoin’e geleceğin parası denmesi gibi) ve herkes yatırımlarını buraya yöneltti. Ama öyle bir an geldi ki bu alan insanların tahmin ettiği gibi çıkmadı ve bir şekilde bu balon patladı. İnternet ortamı bu insanların beklediği gibi çıkmadı, belki daha da fazlası oldu. Bugün internet tüm dünyayı kontrol etmeye başladı. Yani insanlar bir şeyleri doğru tahmin etti ama yanlış yerlerinden yatırım yaptı belki de.

Peki internet, dot-com şirketlerinin sonu ile birlikte mi sona erdi?

Tabii ki hayır. Hatta tam tersi, şimdi görebildiğimiz gibi, dot-com balonundan önce kurulan birçok internet şirketinin değeri, balonun patlamasından sonra düştü, ancak daha sonra, intikam alırcasına yükseldi. Sadece Amazon’un değeri ne?

Amazon, dot-com baloncuklarında lider firmalardan biriydi. Değeri 1990’lı yılların sonlarında benzer şirketler ile birlikte arttı ve dot-com balonunun patlamasından sonra da fiyatı önemli ölçüde düştü. Neyse ki, şirketi mahvetmedi. Çevrimiçi perakendecilerin ardındaki potansiyel çok yüksek kaldı ve 2008’den beri şirketin değerinin nasıl arttığını izledik. Yani Amazon’un beklediği tarzda bir dat-com yolu oluşmadı. Bu dönemdeki insanların yatırımlarının büyük çoğu “kısa yoldan zengin olma” üzerineydi. Bİrkaç yıl içinde, aynı Bitcoin hayalleri gibi. Ama böyle olmadı. Sonrasında Amazon internetin farklı bir alanını kullanmayı akıl etti. İnternet üzerinden alışveriş işine girdi. Ve bugün sadece ürün satarak ve bunu internette yaparak Microsoft, Apple gibi şirketlerle yarışan Amazon şu an 2019 itibariyle dünyanın en zengin şirketi konumunda. Yani zamanında patlamışlar ama yine fena yerden yakalamamışlar.

Dat-com balonuyla ilgili bir ara daha detaylı yazı yazmayı düşünüyorum ancak şu an için Webrazzi’de yazılmış olan iyi bir yazı mevcut, isteyenler inceleyebilir: https://webrazzi.com/2014/06/28/dot-com-balonunun-tarihcesi
Devam edelim.

Bu çıkarımlara bakıldığında, aynı şey çok büyük olasılıkla Bitcoin ve diğer üst kripto para birimleri için de geçerli olacak. Şimdi Bitcoin fiyatı hala düşük, ancak zorla geri dönecek. Evet, geçen yıl Bitcoin fazla değerlendiriyordu ve Aralık 2017’de geçirdiğimiz durum gerçekten bir piyasa balonu idi. Ancak bu, kesinlikle bu varlıkların artık değerli olmadığı anlamına gelmez.

Şimdi Bitcoin satmak, dot-com baloncuk patlamasından sonra 2000 yılında Amazon hisse senetleri satmak gibi. Öyle bir şey yaptığım için pişman olmak istemediğinden eminim. Belki de 2000’de sahip olduğunuz iyi bir Amazon hissesini tutsaydınız 10 yıl kadar sonra dünyanın en zenginlerinden olabilirdiniz örneğin. Tabii bu kadar uzun süreli geleceği her insan göremez.

Kripto Para Alanının Genişlemesi

Şu anda blockchain teknolojisinin hala maksimum gelişme noktasına ulaşmış değil.

Cryptocurrency (Kripto Para) altyapısı son birkaç yılda inşa edilmiştir. Şimdi bir dizi oyunculuk ve güvenilir kripto para borsaları,
kripto para cüzdanları ve madencilik(mining) havuzları var. Aynı zamanda, mevcut altyapının gelişmesi de durmuyor.

Kripto kredisi veya Bitcoin vadeli işlemleri gibi, daha önce önerilen bir çok harika fikir şimdi uygulanmaktadır. Bitcoin protokolünün kendisi de farklı Bitcoin çatalları ve SegWit gibi protokollerin uygulanmasıyla daha mükemmel bir durumda geliştirilmektedir.

Söylemeye gerek yok, kripto para blok zincir teknolojisinin tek ve tek olası uygulama değildir. Blok zincirleme teknolojisinin farklı uyarlamalarını sunan bir dizi ICO(Initial Coin Offering) projesi, son birkaç yıl içinde geliştirilme aşamasındaydı ve bunlardan sadece bir çoğu hareket etmeye başladı.

Bu yüzden alan hala oldukça muhtemel. Sadece şu anki şifreleme servislerine ve şirketlerine bakın: borsalar, cüzdanlar, madeni paralar, ICO’lar. Gelişmeye ve alana daha fazla para yatırmaya devam ediyorlar. Blockchain temelli hukuk ve bankacılık sistemlerinin geliştirilmesi üzerinde çalışan bankalara ve hükümetlere bakın. Bu insanların tavizsiz bir şeye yatırım yapabileceğine inanıyor musunuz? Kripto para yatırım kariyeriniz için bu adamları cepleri dolu bir rol modeli olarak kabul edin.

Son birkaç yılda yaşanan bir diğer güzel şey de, pazar rekabeti devam etmeyen projelerle birlikte aldatmaca projelerinden piyasanın arındırılmasıdır. Bu doğal seleksiyon, her yeni ve rekabetçi alan için daha fazla gelişme için gerekli bir adımdır, bu nedenle kripto para birimi piyasası 2019’a öncekinden daha güçlü bir şekilde girebilir. İyi bir işaret değil mi?

ICO olarak adlandırılan şey ise bir nevi dijital para piyasası arzı olarak söyleniyor. Henüz yeni bir kavram olsa da burada da bahsedilmek istenen asıl nokta borsada oynamak gibi, kripto para piyasasında bir arz-talep dengesine bağlı olarak dijital para piyasasının oluşması diyebiliriz. Borsada altına veya çeşitli hisselerin senetlerine, ülkelerin para birimine oynanır. Kripto parada ise olay biraz daha dijital boyutlarda kalıyor. Buradaki analizde ise Kripto Para piyasasının giderek yaygınlaşması ve yüzlerce alt coin oluşması, devletlerin de bu yönde geniş adımlar atmasıyla Bitcoin için gerekli alt yapı oluştu.

Büyük yatırımcılar geliyor

Diyelim ki Bitcoin fiyatı bir kez daha düştü ve mal varlığınızı satıyorsunuz. Sizin için en iyi ve en açık karar gibi görünebilir.

Sizce ticaretinizin başka bir tarafında kim var? Neden hesaplarında binlerce BTC ve ETH biriktiriyorlar? Gerçekten de bu şirketler, sizin bitcoininizi satıp zararın neresinden dönersem kardır mantığıyla sevinmenizi sağlayan ve Bitcoin düşüşteyken sizden tüm bitcoinleri ucuza alan bu sattığınız şirket size karşılığında Dolar/TL verirken sadece size “yardımcı” mı olmak istiyor?

İlginç bir gerçek, bazı varlıkların fiyatı düştüğünde, küçük oyuncuların genellikle kaybetmiş olduklarından daha fazla kaybetmek için korku içinde satmalarıdır. Aksine, bankalar ve riskten korunma fonları gibi büyük oyuncular bu varlıkları ucuza alırken diğerleri de ondan kurtulur. Örneğin yine Ekşi Sözlük’ten örnek vermem gerekecek ama, 2013 yıllarında sözlükte açılan ve bolca geyiği yapılan bir başlık vardır. “2.40dan dolar alan ekşici” tarzında. Burada başlığı açan kişi, o dönem dolar bir anda 2.40’a fırladığında gaza gelip daha da artacak ümidiyle dolar alan ekşi sözlük yazarıyla dalga geçen başka bir yazardır. Bu dalganın sebebi, dolar 1-2 hafta içinde tekrar o zamanki tansiyonuna geri dönmüş ve 1.90’lara kadar düşmüştür. Yani 2.40’dan dolar alan kişi bir nevi hıyarlık yapmış. Piyasada yem olmuş, ekşi sözlükte bile dalga sebebi olmuş.(Dolar 1.7 bu devirde bilgisayar alınmaz yorumuna da selam bunun aracılığıyla)
Peki gerçekten böyle mi oldu? Hayır. Bir yıla kalmadan tüm ekşi sözlük bunun geyiğini yapmaya başladı. Çünkü dolar 3.5’u geçmişti. Yani 2.40’dan dolar alan ekşici ne kadar gaza gelip almış olsa da bir yıl sonra parasını arttırmıştı.

İşte bu araştırmada da bazı analizciler Bitcoin için aynısını söylüyor. Sen elindeki bitcoini çıkardığında aslında aracı kuruma kendi bitcoinini düşmüş değerinden aceleyle satmış oluyorsun. Karşındaki adam(büyük oyuncular) muhtemelen bundan kara geçmiş olacaktır.

Söylemeye gerek yok, varlığın fiyatı tekrar yükseldiğinde, büyük oyuncular gerçekten büyük karlar elde ediyor. Büyük şirketler olmak ve güçlü risk yönetim sistemlerine sahip olmak, büyük miktarda yüksek değişkenlikli varlık bulundurmakla ilgili riskleri karşılayabilirler.

Sahaya giren büyük yatırımcılar hakkında çok fazla resmi bilgi görmemiş olsak da(çoğu gizli kalıyor), son birkaç yıldaki kripto para birimi piyasalarındaki dalgalanmalar, büyük oyuncuların bazılarının anonim olarak hareket etmeye başladığını ve farklı kripto para birimleri ile büyük işlemlerde bulunduğunu göstermiştir. Bu eylemler, kripto para birimi fiyatlarını, kripto para birimi çizelgelerinde görebildiklerimizi yukarı ve aşağı hareket ettirecek şekilde büyük ölçüde etkiler. Bu, büyük yatırımcılar için yeni bir pazara girmeden önceki tipik bir eylem şeklidir: önce ve sadece resmi varışlar yapılıp duyurulduktan sonra test ederler.

Bu strateji özellikle kripto para birimi alanı için geçerlidir. Ne yazık ki, kripto para birimi hakkında hala çok sayıda söylenti ve yanlış anlama mevcut. Alana giren herhangi bir büyük yatırım şirketi, finansal toplulukta yanlış anlaşılmalarla karşı karşıya kalabilir. Bu nedenle, büyük yatırım şirketlerinin üçüncü taraflar arasında kripto para birimi piyasası daha istikrarlı ve geniş çapta tanınana kadar anonim davranmaları yaygın bir uygulamadır.

2018 yılının son çeyreğinde, bazı büyük şirketler kripto para birimi piyasasına resmen girmeye başladı. Örneğin, Goldman Sachs, müşterilerine bir bitcoin ticaret ürünü sunan ilk yatırım bankası oldu. Çok büyük olasılıkla bu eğilim 2019’da gerçek bir trend haline gelecektir. Büyük oyuncular piyasaya girdikten sonra, bir sonraki kripto para biriminde boğa koşusu kesinlikle kaçınılmaz duruyor.

Sonuç

Bu yazıdan bir nevi fırtına öncesi sessizlik izlenimi çıkarabiliriz. Ama bu demek değil ki tüm büyük şirketler tekrar bitcoin topluyor diye 2019 sonunda bitcoin 1000 dolara düşmesin. Zaten BitCoin’in artacağından %100 emin olacak birisi olsaydı varını yoğunu satıp BitCoin’e basardı. Bunların tamamı 2019 yılıyla ilgili internetten bulduğum çeşitli analizler ve çıkarımlardı. En mantıklı olanı ve genelde en çok söylenilen iddiaları sizin için toparladım. Söylemeden olmaz, yatırım tavsiyesi değildir.


Örneğin geçen yaz çok net hatırlıyorum, ismini vermek istemediğim bir borsa sitesinde yine ismini vermek istemediğim bir kadın borsacı 6.9 gibi bir fiyattan tüm siteye dolar toplatmış ve birkaç ay içinde ABD ile olan kriz, devalüasyon vesaire derken dolar 10’u bulacak diyordu. İlk defa bu kadar kesin konuşan bir borsacı görmüştüm hatta. Sonraki bir ay ise o kadının sitede bir daha görünmemesi ve gün onlarca küfür yemesiyle geçti. Çünkü dolar ani çakıldı.

Yani Kripto Para piyasası veya normal piyasalar fark etmez, banka müdürleri dahil hangi paranın hangi gün yükselip düşeceğini tam olarak kestiremez. Belki Jeff Bezos bu konularda iyidir ki bazı şeyleri önceden görebilmiş(!)

Yine de her yatırımcı kendi çıkarımını mutlaka kendisi yapıp, araştırıp buna göre fırsatları kollamalıdır. Kripto Para piyasasının geleceği ve Bitcoin ile ilgili görüşlerinizi bu yazının altına bırakabilirsiniz. Teşekkürler.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir